Katodik Koruma Ölçümü Periyodik Kontrolleri
6331 sayılı “İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu” uyarınca çıkarılan ve Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren “İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği” ile işyerlerinde bulunan iş ekipmanlarının kullanımı ile ilgili sağlık ve güvenlik yönünden uyulması gereken asgari şartlar belirlenmiştir.
Uygunsuz ekipmanların kullanılması maalesf iş kazaları gerçekleşmektedir. Katodik koruma ölçümleri uzmanlar tarafından detaylı olarak yapılması, hem yasal zorunluluğun yerine getirilmesi hem de kusurlu ekipmana bağlı iş kazalarının önüne geçilmesi için şarttır.
Vita Mühendislik 10 yılı aşkın tecrübesiyle katodik koruma ölçümleri gerçekleştirir ve ilgili alandaki gereklilikleri tespit eder. Uygunsuzluklar ve tehlikeli durumlar rapor altına alınır.
Katodik koruma, metal yüzeylerin korozyona uğramasını önlemek amacıyla uygulanan bir elektro-kimyasal yöntemdir. Bu yöntemle, metalin oksidasyonunu durdurmak için daha kolay oksitlenebilir bir metal, korunacak olan metale bağlanır. Katodik koruma ölçümü, bu sürecin etkinliğini değerlendirmek için yapılır. Genellikle boru hatları, depolama tankları, gemi gövdeleri gibi metal yapılar üzerinde kullanılır. Ölçüm sırasında, metal yüzeyindeki potansiyel farklar kontrol edilerek korozyon riskinin düşük olup olmadığı belirlenir. Potansiyel ölçümleri, referans elektrotlar aracılığıyla yapılır. Bu süreç, yapının uzun vadeli dayanıklılığını koruma açısından kritik önem taşır. Doğru katodik koruma sağlanmadığı takdirde, metaller hızla paslanabilir ve bu da ciddi maddi kayıplara ve hatta güvenlik tehlikelerine yol açabilir.
Katodik koruma sistemlerinin düzenli olarak kontrol edilmesi, sistemin etkinliğini sürekli olarak izlemek ve olası problemleri erkenden tespit etmek için hayati önem taşır. Zamanla, dış etkenler, çevresel koşullar veya kullanılan anodik malzemelerin bozulması nedeniyle sistemin etkinliği azalabilir. Eğer periyodik kontroller ihmal edilirse, metal yapıların korozyona uğrama riski artar ve bu da hem ekonomik kayıplara hem de güvenlik açısından ciddi tehlikelere yol açabilir. Özellikle petrol, doğal gaz ve su boru hatları gibi kritik altyapılarda, katodik koruma ölçümleri yapılmadığında, sızıntılar veya patlamalar gibi felaket senaryoları ortaya çıkabilir. Periyodik ölçümler, sistemin sürekli etkin olmasını ve metal yapının ömrünün uzatılmasını sağlar.
Katodik koruma ölçümleri sırasında dikkat edilmesi gereken birkaç önemli nokta vardır. Öncelikle, doğru referans elektrotlarının kullanılması kritik bir öneme sahiptir. Genellikle bakır/bakır sülfat referans elektrotları tercih edilir. Ayrıca, ölçüm yapılacak ortamın sıcaklığı, toprak direnci gibi çevresel faktörler de dikkate alınmalıdır. Diğer bir önemli husus, ölçüm ekipmanlarının kalibrasyonudur. Kalibre edilmemiş cihazlar yanlış sonuçlar verebilir, bu da yanlış bir değerlendirme yapılmasına neden olabilir. Ayrıca, anodik malzemelerin durumu ve yerleşimi de düzenli olarak kontrol edilmelidir. Eğer anodun ömrü tükenmişse, koruma etkinliği azalabilir. Son olarak, ölçüm sonuçlarının doğru yorumlanması ve kayıt altına alınması gereklidir. Bu veriler, sistemin genel performansını değerlendirmek için gelecekte kullanılabilir.
Katodik koruma sistemlerinde iki temel bileşen bulunur: anodik malzemeler ve metal yüzey (katot). Anodik malzemeler, korunacak olan metal yüzeye bağlanarak kendilerini feda ederler. Bu feda anotlar genellikle çinko, magnezyum veya alüminyum gibi daha aktif metallerden yapılır. Diğer önemli bileşenler ise doğru akım (DC) güç kaynakları, galvanik piller ve kablo bağlantılarıdır. Ayrıca, referans elektrotlar da sistemin doğru çalışıp çalışmadığını kontrol etmek için kullanılır. Bu bileşenler bir araya gelerek, metal yüzeyin oksidasyonunu ve dolayısıyla korozyonu önler. Her bir bileşenin etkin çalışması, sistemin genel performansını doğrudan etkiler.
Yapılması gereken test ve ölçümleri kapsamında, işletmelerde bulunan katodik koruma ölçümleri periyodik kontrolü hizmeti sunan Vita Mühendislik, Türkak TS EN ISO/IEC 17020 standardı kapsamında akredite olmuş bir A tipi muayene kuruluşudur. Akreditasyon kapsamları Türk Akreditasyon kurumunun resmi sitesinde herkesin erişebilmesi adına halka açıktır. Denetim faaliyetlerini sürdüren tüm personellerimizin eğitim sertifakaları ve bakanlığa bağlı veri tabanında kayıtlı olacak şekilde ekipnet numarası bulunmaktadır. Yetkinlikler ile ilgili tüm veriler Vita Mühendislik periyodik kontrol raporlarında açıkca belirtilmektedir. Hem kamu hem de özel sektör denetimlerinde ulusal ve uluslararası yetkinliğe sahip raporlar düzenlenmektedir.
Sıkça Sorulan Sorular
Katodik koruma ölçümleri nedir?
Mevcut yasalar çerçevesinde ekipmanların temel gereklilikleri sadece üretim aşamasında değil, üretimden sonra piyasaya arzı ve kullanıma bağlı olarak düzenli periyodik kontrollerinin yapılması şarttır.
Akredite bir A tipi muayene kuruluşu olan Vita Mühendislik, uzman ekibi ve güncel teknolojik ekipmanlarıyla katodik koruma ölçümleri detaylı olarak ulusal ve uluslararası standartlara göre gerçekleştirmektedir.
Katodik koruma ölçümleri hangi mevzuat kapsamında gerçekleştirilmektedir?
Resmi Gazete’de belirtilen 6331 Kanun Numaralı, 20/06/2012 kabul ve yayım yılı, 28339 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında gerçekleştirilir. Vita mühendislik kanunlar gereği belirlenen usul ve esaslara göre hizmet vermektedir.
Katodik koruma ölçümleri 25.04.2013 kabul ve yayım yılı, 28628 sayılı İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık Ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğin EK III bölümünün 2.3. maddesine ve ekipmanın bağlı bulunduğu standartlara göre gerçekleştirilmektedir.
Katodik koruma ölçümleri ne sıklıkla gerçekleştirilmelidir?
İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık Ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğin EK III bölümünün 1.4. maddesine göre standartlar ile belirlenmemişse iş ekipmanlarının periyodik kontrolleri, varsa imalatçının öngördüğü aralık ve kriterlerde yapılır. Bu hususlar imalatçı tarafından belirlenmemiş ise iş ekipmanının periyodik kontrolü, bulunduğu iş yeri ortam koşulları, kullanım sıklığı ile kullanım süresi gibi faktörler göz önünde bulundurularak yapılacak risk değerlendirmesi sonuçlarına göre belirlenir. Periyodik kontrol sıklığı, ulusal veya uluslararası standartlarda süre belirtilmemişse kontroller 1 yıllık süreyi aşamaz.